Steunpunt Korte Keten,

jouw eerste aanspreekpunt
voor vragen over de korte keten.

Voorkom fouten met allergenen

Waarom informeren over allergenen?

In België zijn er honderdduizenden mensen die lijden aan één of andere voedselallergie of -intolerantie. Een klantgerichte ondernemer waakt dan ook over de gezondheid van zijn consumenten door hun gepast en correct te informeren over zijn producten.

Wat zijn allergenen?

Een allergeen is een voedingsbestanddeel dat een allergische reactie of intolerantie kan veroorzaken bij sommige mensen. Afweerreacties zijn onder meer gezwollen en tintelende lippen en mond, duizeligheid, braken, diarree, ademhalingsproblemen, jeuk, huiduitslag en anafylactische shock al dan niet met een dodelijke afloop.

De Europese de Europese wetgeving heeft regels opgelegd ivm de communicatie over de 14 belangrijkste stoffen. De volledige lijst vind je hier.

Hoe vermijd ik problemen met allergenen?

Stel een procedure rond communicatie over allergenen op. Controleer de productinformatie op verpakkingen van ingrediënten die u gebruikt in de receptuur. Actualiseer uw productfiches regelmatig.  Probeer in de procesflow in de verwerkingsruimte het risico op kruisbesmetting maximaal te voorkomen.

Hoe vermeld ik allergenen?

Allergeneninformatie op voorverpakte producten

Voorverpakte producten dienen verplicht geëtiketteerd te worden. Er is een uitzondering voor producten die op vraag van de consument verpakt worden en producten die verpakt worden met het oog op onmiddellijke verkoop. Aan de hand van deze Q&A kan je nagaan of de producten die jij verdeelt voorverpakt zijn of tot een uitzondering behoren.

Op het etiket van voorverpakte producten worden allergenen vermeld en benadrukt. Dat kan door het allergeen in de ingrediëntenlijst in het vet te zetten of te onderlijnen. Een toevoeging “bevat: ...” wordt gebruikt wanneer het etiket geen ingrediëntenlijst bevat.

Wie verkoopt via e-commerce is verplicht om de etiketinformatie bij de productinfo op te nemen. Ook bij verkoop via de webshop is het dus van belang om aandacht aan allergenen te besteden op de gepaste manier.

Communicatie over allergenen op onverpakte producten

Ook bij de aankoop van onverpakte producten dienen klanten correct geïnformeerd te worden over allergenen. Als winkelier kan je die communicatie schriftelijk voeren, bijvoorbeeld aan de hand van een productblad op het productschap. Ook affiches in de winkel met allergeneninformatie bij de producten komen in de Korte Keten regelmatig voor.

Tot slot mag je er ook voor kiezen om de allergeneninformatie mondeling te voeren. Hierrond dien je schriftelijk een procedure uit te werken, waarin je uitlegt hoe de klant aan de allergeeninformatie kan geraken. Deze procedure dient beschikbaar te zijn op het verkooppunt zelf en wordt ook opgevraagd tijdens inspectie van het FAVV. Het is belangrijk dat je je personeel met klantcontacten goed informeert over de procedure. Aan de hand van geactualiseerde productfiches bijvoorbeeld, kunnen zij klanten met vragen steeds snel en goed helpen.

Op welke wijze je kiest om de klant te informeren over allergenen, op het verkooppunt dient er steeds een voor de consument duidelijke zichtbare schriftelijke vermelding aanwezig te zijn dat de consument informeert over waar de allergeneninformatie kan worden teruggevonden of opgevraagd, samen met een waarschuwing dat de samenstelling van het levensmiddel kan wijzigen.

Meer informatie over rechten en plichten bij mondelinge communicatie over allergenen vind je in deze omzendbrief van het FAVV.

Vaak voorkomende fouten

“Eén van de vaakst voorkomende problemen met allergenen is dat men vergeet de glutenbevattende granen en de noten te benoemen tot op de soort.” Legt Koen De Roover van de voorlichtings- en begeleidingcel van het FAVV uit. “Het is immers niet voldoende om ‘gluten’ of ‘noten’ te vermelden, maar bijvoorbeeld ‘tarwe’ of ‘hazelnoten’.

“Uit inspecties blijkt regelmatig dat het in kaart brengen van de allergenen per product, bijvoorbeeld in een productfiche, niet of onvoldoende is uitgewerkt. Ook een schriftelijke procedure in geval van mondelinge communicatie is soms nog afwezig.” aldus Koen.

Check-up?

Twijfel je of jouw etiket aan de juiste wettelijke voorwaarden voldoet? Stuur het ter revisie per mail naar ferm.steunpuntkorteketen@samenferm.be.

Zelf meer leren?

Meer info over allergenen kan je op de website van het FAVV terugvinden.